ABOUT
Business Name | 813.555.2346 | email@email.com
مقالات علمی و تخصصی در خصوص بتن
: تعریف اصطلاحات شن و ماسه : مواد بدون سیمان و مجزائی هستند که از متلاشی شدن طبیعی سنگهای سطح زمین حاصل می شوند. با وجود اینکه این مواد در سطح زمین همیشه با هم یافت می شوند ولی در نوع و دانه بندی با هم تفاوت هائی دارند. بطور کلی طبق تعریف (ASTM) American secialy fortedeting Material ماسه (Sand) : عبارت است از مواد زاویه داری که از سایش و خرد شدن طبیعی سنگها حاصل شده و دانه های آن از الک شماره 8/3 اینچ و تقریباً تماماً از الک شماره 4 یا 76/4 میلیمتر عبور نماید و یا اینکه تماماً روی الک شماره 200 مش باقی بماند. شن (Gravel) : عبارتند از موادیکه بطور طبیعی از سایش و خرد شدن سنگها حاصل شده و غالباً روی الک شماره 4 یا 76/4 میلیمتر باقی بماند و تماماً از الک شماره 2/1 (2) اینچ عبور نمایند. بطور کلی در کارگاه های تولید شن و ماسه دو نوع شن و ماسه تولید می شود : 1-شن و ماسه طبیعی که مستقیماً از سرند کردن و شستن و دانه بندی مخلوط شن و ماسه طبق نیاز مصرف کننده تهیه می شود که دانه های طبیعی دارند. 2-شن و ماسه شکسته که از خرد کردن قطعات بزرگ سنگ (Over Size) درون سنگ شکن و شس مح محلهای مصرف شن وماسه در ساختمان محل های مصرف شن و ماسه در ساختمان علاوه برمصرف شن وماسه که اصلی ترین ومهم ترین محل مصرف شن وماسه است در پی سازی اکثر ساختمان های بیشتر از دوطبقه از بتن استفاده می شود در چیدن دیواره های آجری برای چیدن آجر از ملات ماسه سیمان استفاده می شود برای فرش وموزائیک ونصب کاشی از ملات ماسه وسیمان استفاده می شود همچنین برای دانه بندی کف فضاهایی که روی زمین ساخته می شوند برای اینکه از نفوذ رطوبت به سطح جلوگیری شود از شن با ابعاد مختلف استفاده می شود برای محفوظ نگه داشتن لوله های تاسیسات که در کشورما معمولا از کف ساختمان عبور می کند علاوه بر ضد زنگ پشم شیشه ونایلون و؟؟؟؟ روی لوله ها با یک لایه ماسه غیر آهکی می پوشاند تا مواد آهکی احتمالی موجود در پوکه یا ملات روی آن اثر نکند ابعاد شن و ماسه: به دانه های بسیار ریز ماسه بادی وبه دانه های درشت تر ماسه به دانه های درشت تر از آن هم شن قلوهسنگ وپاره سنگ وتخته سنگ و صخره اطلاق می شود در صنعت ساختمان به دانه های سنگی که قطر آن در حدود 2 میلی متر یا کوچکتر باشد ماسه می گویند وبه دانه های که قطر آن از 2 میلی متر بیشتر باشد شن نخودی وبه دانه های بزرگتر از 6 میلی متر شن گفته می شود به طور کلی بهترین دانه بندی برای ماسه آن است که قطر 33 درصد دانه های آن بین08/0تا 05/0 میلی متر وقطر 33% دانه های آن بین 5/0تا 1 میلی متر وقطر بقیه دانه های بین 1تا 2 میلی متر است منابع تهیه شن و ماسه: شن وماسه برای کارهای ساختمان به دوگونه تهیه می شود 1-شن وماسه طبیعی 2-شن وماسه شکسته شن وماسه طبیعی دربستر رودخانه پس از فصل بارندگی مقدار زیادی شن وماسه باقی می ماند که پس از کم شدن آب رودخانه ها این منابع در دسترس قرا رمی گیرد که ماسه هارا پس از شستن وسرندکردن استفاده می کنند شن وماسه شکسته تکه سنگ های درشت را پس ار تعیین جنس بوسیله سنگ شکن های مختلف شکسته وخرد می کنند وسپس با الک های مخصوص دانه بندی نموده واستفاده می کنند منابع طبیعی شن و ماسه طبیعی رودخانه، یخچال، مخروط واریزه، بادی الف) رودخانه: با توجه به اطلاعات زمین شناسی یک سنگ یا ذره به صورت هایی معلق، غلتیدن و محلول درآب حرکت می کند . این ذرات یا سنگ ها در اثر برخورد با یکدیگر یا با کف رودخانه در اثر تکرار خرد و ساییده می شوند و به صورت گرد شده در می آیند حمل مواد در رودخانه بستگی به انرژی محیط دارد که این انرژی محیط به صورت شیب رودخانه ، مقدار آب، سرعت آب تامین می شود. در ابتدای رود به دلیل اینکه حجم مواد راسب شده توسط رودخانه کم و ذرات گرد گوشه اند که معلول انرژی بالای محیط است محل مناسبی برای تهیه شن و ماسه نمی باشد. محدوده پایانی رود به علت انرژی کم آب این نواحی عمدتا لای و رس رسوب می شوند بنابراین محدوده پایانی رود محل مناسبی برای تهیه شن و ماسه نمی باشد ولی بهترین محل برای تهیه شن و ماسه های ساختمانی محدوده میانی رود می باشد. که قسمت اعظم شن و ماسه کشور از منابع ابرفتی بستر رودخانه ها تامین می شود ویژگی دیگر این ابرفتها تجدیدپذیری آنها است که در فصلهای سیلابی جایگزین می شود. هنگامی که رود از یک دره پر شیب وارد یک سطح افقی یا کم شیب بخشی از موادی که توسط رود حمل می شود بر جای گذارده می شود که رسوبات مواد حمل شده رود در این جهت به قسمت مخروطی ، نسبتاً کوتاه و معمولاً پهن می باشد که راس این مخروط راس رود است که به این مخروط ها مخروط افکن می گویند. این گونه ابرفتها کم مورد استفاده قرار می گیرند به گونه ای دیگر از رسوبات رودخانه‌ای مثانور می باشد به پیچ و خم هایی که در پایین رود شکل می گیرد مثانور می گویند. که در این محل به دلیل سرعت کم جریان، آبرفتهای به جای گذارده می شوند که اکثر از ماسه ریز و ذرات درشت تر می باشد که می توان برای تهیه ملات استفاده کرد. ب) یخچال: رسوبات یخچالی با توجه به تنوع مقاومت مکانیکی آنها و اندازه دانه هایشان منبع مناسبی برای تهیه شن و ماسه نیستند و به ضرورت مورد استفاده قرار می گیرد که محتاج دانه آرایی شستشوی فراوانند که به این رسوبات یخچالی پس از ذوب شدن یخچال بر جای گذارده می شوند. یخرفت می گویند. ج) بادی: این نوع رسوبات به دلیل ریزی دانه ها کمتر مورد استفاده قرار می گیرد که این نوع رسوبات بخش های وسیعی از کشور از کویرها یافت می شود این نوع رسوبات در حد ماسه و ریزتر از آن است و به صورت تپه‌های ماسه (تلماسه) دیده می شوند. د) مخروط واریزه: در دامنه کوه ها سنگ‌هایی که بر اثر هوازدگی کنده می شوند بر اساس نیروی گرانش سقوط می‌کنند و در پایین پرتگاه جمع می شوند. که در اثر سقوط این سنگها به پایین پرتگاه به صورت پوشش مخروطی از ذرات دیده می شود جنس این ذرات وابسته به سنگ مادر می باشد. گوشه دار هم هستند چون فقط شکسته شده اند باربر خوبی نیستند و تراکم زیادی دارند نمی توان به انها اطمینان کرد چون ممکن است که بر اثر وزن پی به شدت نشست پیدا کنند. تفاوت شن و ماسه طبیعی و شکسته: با توجه به اینکه شن و ماسه طبیعی از رویهم غلطیدن تکه های سنگ در اثر، جریان آب رودخانه ها و خرد شدن آنها تولید می شود و ممکن است راهی طولانی را با سنگهای دیگر در بستر رودخانه طی نماید (تقریباً قطعه سنگهای درشتر مانند آسیاب ساچمه ای نسبت به قطعات ریزتر عمل می نماید) در نتیجه دانه های شن و ماسه حاصل از جریان آب رودخانه گرد گوشه بوده در صورتیکه دانه های شن و ماسه شکسته نیز گوشه است دانه های گرد گوشه بعلت آنکه سطح آنها صیقلی می باشد دارای اصطحکاک داخلی کمتری بوده و بهتر به رویهم می لغزد و در نتیجه در ملاتهای ماسه سیمان بهتر زیر ماله بنا شکل می گیرند و زیر آجر یا فرش موزائیک یا فرش سنگ پهن می شوند و در بتون ریزی نیز روی همدیگر لغزیده و حجم قالب را پر می نمایند، در صورتیکه شن و ماسه شکسته بعلت تیز گوشه بودن اصطحکاک داخلی بالایی بین دانه ها وجود داشته و دارای لغزندگی مناسب به روی هم نیستند. ولی دانه های شکسته بعلت همین اصطحکاک داخلی زیاد و تیز گوشه بودن در راه سازی مخصوصاً در قسمت روسازی راه بیشتر مورد مصرف دارند زیرا چرخهای اتومبیل ها در موقع ترمز کردن و همچنین در موقع تغییر سرعت دادن و همچنین در سرپیچ ها که یک نیروی گریز از مرکز مایل است اتومبیل را به خارج از جاده پرتاب نماید فقط نیروی اصطحکاک فی مابین جاده و چرخ مانع پرتاب اتومبیل به خارج جاده می شود و همچنین در موقع ترمز کردن نیروی اصطحکاک شدیدی بین چرخ اتومبیل و جاده زیر آن بوجود می آید که در این موقع (سرپیچ ها و هنگام ترمز کردن) چرخ اتومبیل می خواهد دانه های تشکیل دهنده لایه های روسازی را به یک طرف جمع نماید و به اصطلاح جاده را فتیله کند و وقتیکه اتومبیل قوس را طی نمود و یا دراثر ترمز متوقف شد این نیرو از بین می رود و یک تغییر مکان جزئی دانه در روسازی باقی می ماند اتومبیل بعدی در همین موقعیت این تغییر مکان جزئی را مضاعف می نماید، بعد از چندی جاده مخصوصاً در سرپیچ ها پله پله شده و به اصطلاح لایه های روسازی زیر چرخ اتومبیل ها فتیله می شود. ماسه های شکسته بعلت اصطحکاک داخلی زیاد به سختی روی همدیگر لغزیده و زیر چرخ های وسائل نقلیه بهتر مقاومت کرده و نیروهای وارده از چرخ اتومبیل را بهتر تحمل می نماید در نتیجه خیلی دیرتر از شن ماسه طبیعی زیر چرخ های وسایل نقلیه فتیله شده و جاده دیرتر موج بر می دارد. در بتون ریزی اگر از مصالح شکسته استفاده شود برای جابجائی بتون در قالب و پر کردن تمام زوایای آن باید دقت بیشتر بعمل آورد ولی در این نوع مصالح قطعه ریخته شده در شرایط مساوی دارای مقاومت فشاری و کششی بیشتری نسبت به شن و ماسه طبیعی می باشد. ابعاد ماسه و شن شکسته کاملاً در اختیار مصرف کننده است زیرا ابعاد آن بوسیله الک های مخصوصی تعیین می گردد در نتیجه بتون ریخته شده با شن و ماسه شکسته یکنواخت تر و همگن تر نسبت به شن و ماسه طبیعی می باشد. شن و ماسه طبیعی دارای مواد اضافی فراوانی از جمله چوب زغال و سایر مواد الی می باشد که کلیه آنها برای قطعات بتونی و ملات مضر است و مهم تر از همه شن و ماسه طبیعی به مقدار زیادی دارای دانه های ریزتر می باشد که اصطلاحا به آن خاک گویند که اگر درصد این دانه های عبوری از الک 200میکرون با توجه به نوع بتون بر طبق استاندارد ملی از 3یا 5 درصد در ماسه زیادتر باشد بصورت فیلم نازکی روی دانه را پوشانیده مانع اتصال آن با سیمان و در نتیجه با دانه مجاور می گردد که این خود موجب تضعیف قطعه ی بتونی خواهد شد شکل هندسی دانه: بهترین وباربرترین شکل دانه از نظر هندسی برای مصرف در بتن شکل نزدیک به کره است وهر قدرشکل به صفحه نزدیک تر باشد ویا دراز باشد نامطلوب بوده وقطعه ریخته شده با آن ازمقاومت کمتری برخوردار می باشد به همین دلیل مجموع دانه های دراز وپهن مورد مصرف دربتن نباید از 15 درصد مجموع شن وماسه بیشتر باشد . دانه های پهن به دانه های گفته می شود که ضخامت آن از 6/0معدل سوراخهای دواکلی که این دانه بین آن ها قرار می گیرد کمترباشد دانه های دراز به دانه های گفته می شود که طول آن از 8/1 معدل سوراخهای دوالکی که این دانه بین آن ها قرار می گیرد بیشترباشد جنس شن وماسه تقریبا جنس شن وماسه طبیعی در اختیار مانیست وممکن است ازهمه نوع سنگی در آن وجود داشته باشد ودر مورد شن وماسه شکسته حق انتخاب بیشتری داریم البته این نوع شن وماسه هم کاملا دراختبار مانیست وبیشتر بستگی به معدنی دارد که نزدیک به سنگ شکن ها باشد بهترین سنگ برای تهیه شن وماسه سنگ های گرانیت وسیلیس می باشد سنگ های انتخاب شده باید یک دست بوده وفاقد رگه های خاکی باشند وزن مخصوص آن نباید از 5/1 گرم بر سانتی متر مکعب کمتر باشد این سنگ ها نباید پوک بود ه ویا دارای پوسیدگی موضعی باشند نباید در فعل وانفعالات شرکت نموده ودر مجاورت آب تغییر شکل وتغییر حجم بدهند به عبارت دیگر نفوذ آب در آن نباید موجب متلاشی شدن دانه شود از طرفی دیگر جذب آب نباید آنقدر کم باشد که مانع نفوذ آب ملات در آن شود درنتیجه موجب نچسبیدن دانه ها به یکدیگر شود شن وماسه باید در مقابل عوامل جوی مانندگرما وسرماویخ زدگی مقاوم باشد وهمچنین باید درمقابل سایش وضربه و سایر نیروهای وارده برسازه مقاومت نماید سنگ ها نباید آلوده به خاک رس ولای وسایر ریز دانه ها باشند وهمچنین باید از استفاده سنگ گچ وکلیه سولفات ها درتهیه شن وماسه خود داری نموده ودقت نمود سنگ انتخابی جهت شن وماسه فاقد نمکهایی باشند که روی فولاد اثر می گذارد وچنین سنگ های مخصوصا نباید در سازهای بتن آرمه مصرف شوند بزرگی دانه های شن و ماسه: منظور ازبکار بردن دانه با ابعاد مختلف آن است که درنهایت دانه بندی ما طوری باشد که دانه های ریزتر فضای بین دانه ها درشت تر را پر کرده وهر قدر ممکن است قطعه ریخته شده با بتن توپرتر ومتراکم تر بوده ودارای وزن مخصوص بیشتری باشد بزرگی بزرگترین دانه شن وماسه درسازه های مختلف متفاوت است مثلا برای بتن ریزی های حجیم مانند بتن سدها وپایه های بزرگ پی حتی دانه های بابزرگی 25سانتی متر را هم انتخاب می نمایند ولی برای پی پی سازی در ساختمان های بتنی می توان ازدانه های با بزرگی 5/2 سانتی متر استفاده نمود وبرای تیر های اصلی ساختمان های بتنی بزرگی دانه تا8/0 سانتی متر است بزرگی دانه نباید طوری باشد که دربتن ناهماهنگی بوجود آورد وبرای این منظور عدد تقریبی زیررا تعیین نموده ومی گویند بزرگترین دانه شن نباید از 1212'> کوچکترین بعد قطعه بزرگتر باشد شکل و بافت سنگدانه ها: شکل ظاهری و سطح خارجی سنگدانه ها 1) کروی: سطح مخصوص کمتری دارند و جایی که بخواهیم سیمان کمتر استفاده کنیم به کار می روند . می توان گفت که این نوع سنگدانه ها اقتصادی تر هستند. 2) نا منظم 3) تیزگوشه : مقاومت بسیار خوبی دارند و از لحاظ اقتصادی گران تر هستند و در بتن ها یی به کار می رود که سیمان بیشتر استفاده می کنند . 4) پولکی شکل : به 2 دلیل استفاده از آنها توصیه نمی شود : الف)در سطوح رویی آنها مقاومت صفر می باشد و درسطوح زیرین آنها مقاومت مطلوب است . ب)زیر آن حباب تشکیل می شود. 5) سوزنی شکل : از وجوه اطراف مقاومت مطلوبی دارد ولی از بالا و پایین شکننده است . شکل و بافت سطحی سنگدانه ها تاثیر عمده ای به میزان آب لازم یک مخلوط دارد به عبارت علمی تر هنگامی که تخلخل و فضای خالی بین دانه های متراکم شده بیشتر است آب زیادتری مورد نیاز است .با آفزایش عدد تیز گوشگی سنگدانه ها روانی بتن تقلیل می یابد : بافت سطحی مشخصات مثال شیشه ای شکستگی های حلزونی فلینت سیاه , تفاله شیشه ای صاف و صیقلی ساییدگی با آب یا صاف شده در اثر شکست سنگهای ریزدانه یا لایه ای شن , چرت , اسلیت , مرمر , بعضی از ریولیتها دانه ای مقطع شکست کم و بیش نشان دهنده دانه های گرد گوشه می باشد. ماسه سنگ , اولیت زبر , زمخت با سطح شکست زبر متشکل از دانه های ریز و متوسط که دانه های بلوری در آن به آسانی قابل رویت نسیت بازالت , فلسیت , پروفیری , سنگ آهک بلوری , کریستالی دانه های کریستالی به آسانی قابل رویت است . گرانیت , گابرو , گنایس کرمو , حفره ای سوراخها و حفرات ریز و درشت قابل رویت آجر , پومیس , کلینکر , رس منبسط شونده ماسه ملاتی: عمده ترین ماسه تهیه شده در کارخانه های تهیه شن و ماسه صرف بتون می شود و قسمت کمتر آن صرف تهیه ملات می گردد. بزرگی دانه های مصرف شده در ملات با توجه به ضخامت ملاتی که زیر فرش موزائیک یا سنگ و یا روی آجر چینی دیوار می کشند متفاوت است مثلاً برای مصرف ملات در آجر چینی بصورت گری بزرگ بزرگترین دانه مصرف شده در ملات می تواند تا 6 میلیمتر هم باشد. ولی باری آجر چینی در نماسازی که ضخامت ملات در حدود 8 میلیمتر است بزرگترین دانه های مصرف شده نمی تواند از حدود 4 میلیمتر بیشتر باشد بهرحال بزرگی بزرگترین دانه ماسه برای ملات و نماسازی نباید از نصف کلفتی لایه ملات که روی آجر می کشند بیشتر باشد و برای دوغاب پشت کاشی کاری و سنگ کاری نیز باید از دانه های ریزتر استفاده نمود تا این دانه ها بتوانند همراه دوغاب سیمان به داخل بدنه سنگ با سیمان نفوذ کرده و موجب چسباندن آن به دیوار بشود (دانه های درشت تر با توجه به خاصیت مکندگی سنگ و کاشی به داخل آن نفوذ نمی کند). در حدود 35 تا 40 درصد حجم ماسه های ملاتی را هوا تشکیل می دهد که قسمتی از این هوا باید پس از مخلوط شدن ماسه با سیمان بوسیله گرد سیمان اشغال شده و در نتیجه وزن مخصوص ملات بالا رود و موجب یکپارچه شدن ملات و آجر روی آن بشود. اگر مقدار ریزدانه های داخل سیمان (خاک) از مقدار معینی بیشتر باشد (در حدود 3 تا 4 درصد) این ریزدانه ها دور دانه های ماسه را گرفته و مانع آن می شود که دور دانه با سیمان گرفته شده و به دانه مجاور بچسبد در نتیجه باعث پوکی ملات می گردد. البته همانطوریکه گفته شد ماسه کاملاً شسته و مناسب برای ملات به نسبت ماسه ای که دارای ریزدانه بیشتری باشد کمتر شکل پذیر بوده و پهن کردن آن روی دیوار با زیر فرش کف احتیاج به نیروی بیشتری دارد و در نتیجه این ماسه مورد قبول کارگران ساختمانی نمی باشد. لذا برای مصرف اینگونه ماسه ها کارگران ساختمانی از سیمان بیشتری استفاده می نمایند تا کم بود ریز دانه های ملات را بوسیله سیمان تأمین نموده و ملات شکل پذیرتری بدست آورند اکنون به موضوع ساخت ملات های سیمان و مصرف آن در قسمت های مختلف ساختمان اشاره می کنیم.1. ملات ماسه سیمان: این ملات که یکی از مرغوب ترین نوع ملات در ساختمان می باشد باید با ماسه شکسته و یا ماسه رودخانه ای کاملاً شسته تهیه شود مقدار سیمان مصرفی در این نوع ملات بین 300 الی 600 کیلو گرم در متر مکعب می باشد زیرا سطح مخصوص ماسه به کار رفته نسبت به شن و ماسه در بتن بیشتر بوده و از طرفی سیمان باید مانند قشر نازکی دور تمام دانه ها قرار گرفته و باعث چسپیدن آن ها به یکدیگر بشود لذا مقدار سیمان مصرفی در ملات بیشر از مقدار سیمان مصرفی در بتن می باشد. از این ملات می توان در اکثر قسمت های ساختمان استفاده نمود.2. ملات ماسه سیمان آهک: به این نوع ملات با تارد و یا حرامزاده می گویند ماسه ی این نوع ملات می تواند از نوع ماسه ی رودخانه ای بوده و چند درصدی هم خاک داشته باشد. برای ساختن این ملات باید در حدود 100 تا 150 کیلو گرم سیمان و 150 تا 200 کیلو گرم آهک در متر مکعب ماسه مصرف نمود. این ملات بیشتر در دیوار سازی و آجر کاری مصرف می شود. البته این ملات را به دلیل وجود آهک نمی توان برای مکان هایی که با قیر در تماس می باشد مصرف نمود زیرا آهک قیر را فاسد می نماید.3. ملات دوغاب سیمان: این نوع ملات به دو صورت ساخته می شود الف: بدون ماسه ب: با استفاده از ماسه. طریقه استفاده آن به قرار زیر است ابتدا سیمان را به مقدار نیاز تهیه کرده و چنانچه زبر باشد آن را از الک ریز می گذارنند سپس ظرفی را پر از آب کرده آن گاه با استفاده از کمچه سیمان را کم کم وارد آب کرده و با تکه چوبی آن را به هم می زنند. این کار را آن قدر ادامه می دهیم تا ملات حالت دوغاب به خود بگیرد از این ملات بیشتر برای درزبندی و مسدود کردن سوراخ های ریز حوضچه ها- استخر- رویه کارهای سیمانی دوغاب ریزی بین آجر و غیره استفاده می شود. طریقه دوغاب ماسه سیمان هم شبیه دوغاب بدون ماسه است با این تفاوت که در این جا به اندازه مقدار سیمان مصرفی از ماسه خیلی نرم که از الک عبور داده ایم استفاده کرده، ابتدا ماسه و سیمان را خوب به طور خشکه می کنیم سپس کم کم وارد آب کرده و به هم می زنیم تا ملات دوغاب ماسه سیمان بدست آید.4. ملات سیمان با ماسه دریا: این نوع ماسه که در کنار ساحل دریا یافت می شود از جنس ماسه معمولی نبوده بلکه از جمع شدن پوسته آهکی موجودات و جانوران دریایی مثل حلزون ها، خرچنگ ها و صدف ها پس از، از بین رفتن آن ها توسط امواج دریا به کناره ساحل آورده شده و به مرور زمان خرد و شکسته و فرسوده شده و تبدیل به ماسه آهکی ریز می شود که حتی سطح آن ها به اندازه ی کمتر از یک صدم میلی متر می رسد این ماسه به دلیل نداشتن خاک در نوع خود یکی از ماسه های مرغوب به شمار می رود زیرا توسط آب دریا شسته شده و گل و لای آن ها گرفته می شود تنها عیب آن این است که به جهت وجود نمک های حاصل از آب دریا این ماسه دارای نمک بوده و شور می باشد و برای استفاده می بایست به وسیله آب آن را شست تا نمک های آن گرفته شده سپس با سیمان مخلوط نمود با این روش می توان یکی از بهترین ملاتهای سیمانی تهیه کرد که برای اندود کاری سطوح ساختمان- صیقل کاری و حتی برای عایق بندی پشت بام از آن استفاده می شود. مقداری سیمان مصرفی برای این نوع ملات 250 تا 500 کیلو گرم بسته به نوع کار در متر مکعب می باشد طرز تهیه آن به این صورت است که ابتدا مقداری معین سیمان را روی ماسه ریخته و سپس آنقدر آن را ورز می دهند تا خوب مخلوط شود آنگاه آن را به صورت حوضچه ی گردی در آورده و وسط آن آب ریخته می شود و پس از چند دقیقه به حال خود نگه می داریم تا آب جذب شود آن موقع توسط بیل مخلوط می کنیم تا ذرات سیمان خوب به تمام سطوح ماسه چسپیده و به صورت خمیر در آید سپس آن را مورد استفاده قرار می دهیم5. ملات بتن: بتون یک مصالح ساختمانی است. ملاتی مصنوعی است که از مخلوط شن و ماسه و سیمان و آب تشکیل می گردد، بنا به اهمیت و جایگاه این مصالح که امروزه در اکثر کارهای ساختمانی و سازه های مختلف به کار می رود به شرح آن مفصلاً در شماره آینده نشریه می پردازیم. به طور کلی ملات هایی که در آن سیمان به کار رفته پس از مصرف باید تا چند روز حداقل 3 الی 4 مرتبه آب پاشی نمود تا یک باره ملات خشک نگردد و به اصطلاح نسوزد زیرا در غیر این صورت به سرعت آب ملات خشک شده و در نتیجه فعل و انفعالات شیمیایی سیمان جهت سخت شدن ملات متوقف می گردد و به صورت جسمی جدا از هم در می آید که به آن ملات سوخته می گویند. هیچ یک از ملات ها مخصوصاً ملات های سیمانی نباید در حرارت های کمتر از صفر درجه مصرف شود زیرا در این صورت آب موجود در ملات یخ بسته و فعل و انفعالات شیمیایی در سیمان انجام نمی شود در نتیجه ملات خودگیری خود را انجام نداده و سخت نمی شود. در خصوص مصرف سیمان امروزه در اکثر کارهای ساختمانی جهت اجرای ساختمان از این مصالح به وفور استفاده می شود. به طور کلی می توان گفت کمتر جای ساختمان است که از سیمان استفاده نشود در زیر به بعضی از مصرف سیمان در ساختمان اشاره می شود. اجرای کارهای بتونی- اجرای بتون مِگر که برای تسطیح کف پی و جلو گیری از تماس مستقیم بتون اصلی با خاک به کار می رود- سفت کاری ساختمان- قشر ماسه سیمان زیر و روی عایق بندی پی ملات بین آجر چینی- پر کردن فضای خالی زیر صفحه ی بیس پلیت- ساخت بالشتک بتونی یا زیر سری تیر آهن سقف- اندود کاری دیوارها- کف سازی- چسپاندن کاشی و سرامیک- شیب بندی بام- نما کاری سیمانی- ساخت تیرچه و مصالح ساختمانی- کُرم بندی- نصب سنگ قرنیز- پر کردن درز بین آجرنما و ده ها مصارف دیگر. ادامه دارد. موادی که نباید در شن و ماسه مصرف شوند: مهمترین ماده مضر برای شن و ماسه در بتون و یا ملات خاک رس می باشد زیرا خاک رس خاصیت مکندگی آب داشته و در حدود 8 برابر وزن خود آب می مکد در نتیجه آب ملات را مکیده و آنرا خشک نموده و مانع فعل و انفعالات طبیعی سیمان گشته در نتیجه چسبندگی بین دانه ها بخوبی انجام نشده و قطعه پوک می شود و چنین قطعه ای باربری لازم را ندارد. دیگر آنکه خاک رس موجود در ملات دور دانه های شن و ماسه را گرفته و مانع تماس آن با سیمان می گردد در بعضی از آئین نامه ها وجود 3% وزنی خاک رس در شن و ماسه را مجاز می دانند برای تعیین مقدار خاک رس و سایر ریزدانه ها باید از روش های آزمایشگاهی استفاده نمود ولی اگر وسائل آزمایشگاهی در دسترس نبود (که در اغلب قریب به اتفاق کارگاه های ساختمانی چنین وسائلی در دسترس نیست) می توان مقداری از ماسه را در یک استوانه آزمایشگاهی مدرج به قطر 10 الی 15 سانتیمتر ریخت ارتفاع ماسه باید در حدود 3/1 یا 4/1 طول استوانه باشد آنگاه روی آنرا تا چند سانتیمتر مانده به لبه با آب پر نموده بعد با دست در استوانه را مسدود می نمائیم و استوانه را به شدت تکان داده و زیر و بالا می کنیم آنگاه در حدود بیست دقیقه استوانه و محتویات آنرا به حال سکون قرار می دهیم تا دانه های درون آن ته نشین گردد و آب روی آن ظاهراً زلال بشود بدیهی است که دانه های درشت تر بعلت وزن خود زودتر ته نشین شده و دانه های ریزتر دیرتر ته نشین گردیده و روی دانه های درشت تر قرار می گیرند آنگاه از نسبت ضخامت دانه های ریز به کل دانه ها درصد ریزدانه ها معلوم می گردد ترکیبات مضر ماسه: . 1)میکا:که از صفحات براق مسطح تشکیل شده است پس از مصرف ماسه در بتون میکا با سیمان تولید باند ضعیفی کرده که در موقع تاثیر بار متلاشی می شود و در نتیجه باعث ضعیف شدن بتون می شود . 2)خاک رس:اطراف دانه های ماسه را احاطه کرده و نمی گذارد که دوغاب سیمان به سطح دانه های سنگ بچسبد علاوه بر این خاک رس زیاد آب بتن را می مکد و گرفتن ملات سیمان را مختل می سازد میزان مجاز خاک رس در ماسه بستگی به نوع بتن دارد . 3)ترکیبات آلی:در مقاومت بتون تاثیر گذاشته و آنرا کاهش می دهند برای تشخیص وجود یا عدم وجود ترکیبات آلی در ماسه ازآزمایش کلرورمتریک(رنگ سنجی)استفاده می شود معایب شن و ماسه تولیدی در کشور : معایب شن و ماسه تولیدی در کشور در حد کلان به دلایل زیر آن را در درجه دوم یا سوم کیفیت قرار می دهد . الف)وجود گرد و غبار . ب)عدم شستشو . .ج)دانه بندی نا صحیح . د)استفاده از شن و ماسه رودخانه ای به جای شن و ماسه شکسته . ه)استفاده از شن و ماسه درجه 2و یا درجه 3 از عوامل کوتاه ساختمخان در بحث مصالح می باشد . شن و ماسه باید ویژگی های ذیل را داشته باشند: 1) عاری از هر گونه آلودگی باشند . 2) باید در مقابل سایش مقاوم باشند. 3) باید در مقابل اعمال تنش مقاوم باشند. 4) باید در مقابل یخبندان مقاوم باشند. 5) دانه ها باید در مقابل هوازدگی مقاوم باشند موارد استفلاده از شن و ماسه: 1.در ملات 1.در بتن و بتن مسلح 2.در اجر 3.در راهسازی 4.در ریخته گری 5.در شیشه سازی . آزمایشاتی که باید روی ماسه انجام شود : برای داشتن یک بتون خوب و مقاوم روی دانه ها باید آزمایشات متفاوتی انجام بشود که با تناسب محل سازه و استفاده ای که از آن می شود متفاوت می باشد. مثلاً ماسه ای که برای پایه یک پل مصرف می شود باید از نظر مقاومت در مقابل نمکها آزمایش شود زیرا این پایه در معرض حمله شدید سولفاتها قرار دارد و یا ماسه ای که برای ریختن قطعه بتونی که در راه رو یک محل عمومی مانند سینما یا مدرسه یا بیمارستان مصرف می شود که محل رفت آمد شدید می باشد باید از نظر سایش آزمایش شود. ولی آزمایش تعیین درصد مواد خارجی مخصوصاً درصد مواد آلی و همچنین درصد خاک رس برای تمام ماسه های طبیعی لازم است. روش های آزمایشگاهی برای تعیین درصد سایش دانه های شن و ماسه موجود است که مشهورترین آن آزمایش لوس آنجلس است ولی مشاهده گردیده است که دانه هائی که با تعیین روش های آزمایشگاهی جواب مطلوب داده اند در عمل رفتار دیگری داشته اند در نتیجه بهترین روش برای تعیین مقاومت های یک توده شن و ماسه آزمایش آن بطور عملی می باشد. مثلاً اگر بخواهیم مقاومت ماسه را در مقابل سایش تشخیص بدهیم بهتر است با ماسه مورد آزمایش قطعه ای بتونی تهیه نمائیم و آنرا در محل پر رفت آمدی قرار دهیم و اثرات سایش را روی آن ملاحظه نمائیم و یا برای آنکه قدرت ماسه را در مقابل عوامل جوی تشخیص دهیم بهتر است قطعه از بتون با همان مصالح که در عمل مورد نیاز می باشد ریخته و آنرا بطور مکرر در فریزر قرار دهیم و دمای آنرا تا 10 یا 15 درجه زیر صفر بیریم (دو سه درجه پائین تر از زمستان شدید همان منطقه) آنگاه آنرا در آب گرم 60 یا 70 درجه قرار دهیم و تأثیر این یخ زدگی و ذوب مکرر را در آن عملاً مشاهده نمائیم لینک دائم نظر شما (0) نویسنده: محمد عیوضی مشخصات نویسنده محمد عیوضی درباره : پروفایل مدیر : محمد عیوضیایمیل مدیر وبلاگ آرشیو وبلاگ صفحه نخستعناوین مطالب وبلاگآبان ٩٢ صفحات وبلاگ تماس با ما مطالب اخیر تعاریف شن و ماسهبتن ریزی در فصل سرماایرادهای بتن ریزی با ملات سازها در ساخت و سازهای بتنینحوه اجرای یک ساختمان بتن آرمهبتن آماده چیست؟آشنایی با تاریخچه سیمانکارگاه بتن آماده موضوعات وبلاگ لینکستان تکنولوژی بتن و بتن آرمهفروشگاه اینترنتی مصالح ساختمانی عیوضیاخبار فناوری اطلاعاتآشپز ایرانی ورزش ایرانی پرتال زیگور طراحی قالب نویسندگان همکار محمد عیوضی امکانات جانبی RSS FEED Powered by: PersianBlog
شن و ماسه مورد استفاده در بتن
بتن چیست؟
بتن مخلوطی از مواد سیمانی،آب،سنگدانه(معمولا شن وماسه یا سنگ
شکسته)میباشد.اشتباه رایجی که معمولا وجود دارد این است که سیمان وبتن موادی یکسان
هستند ومشابه یکدیگر. سیمان پودر ریزی است که چسبندگی بین سنگدانه ها را ایجاد کرده
وتوده ای بنام بتن را بوجود می آورد. بتن آماده بتنی است که به صورت مخلوطی تازه
وسخت نشده (روان) به مشتری تحویل داده میشود. با توجه به قابلیت سفارشی کردن خواص
آن برای کارهای مختلف ومقاومت ودوام آن در مواجهه با شرایط محیطی مختلف ،بتن آماده
یکی از مواد متداول و چندمنظوره ساختمانی است.
مخلوط های بتن برای دستیابی به
خواص مورد نیاز جهت استفاده،رده بندی میشوند.بتن بایستی پایداری یا اسلامپ صحیحی
داشته باشد تا حمل وجابجایی را آسان نماید.ونیز مقاومت ودوام مناسبی جهت تحمل
بارهای وارده در شرایط محیطی پیش بینی شده وشرایط بهره برداری داشته
باشد.
مقادیر طراحی اجزای سازنده بتن درمخلوط کننده بتن در محل یا در تراک میکسر
به دقت وزن ومخلوط میشوند.بتن آماده توسط تراک میکسر تحویل داده میشود.دستگاهی که
وظیفه اش مخلوط نگه داشتن بتن تا زمان تخلیه در محل مورد نظر است.
بتن بسته به
نوع مخلوط آن ونیز شرایطی که طی بتن ریزی وجود دارد خاصیت خمیری خودرا تا چندین
ساعت حفظ میکند.بنابراین مدت زمان کافی برای بتن ریزی واتمام کار وجود دارد.
بتن
معمولا در مدت زمانی بین 2 الی 12 ساعت پس از مخلوط شدن شروع به سخت شدن میکند.واین
سخت شدگی وکسب مقاومت برای ماه ها ویا حتی سالها ادامه خواهد داشت.البته درصورتی که
در روزهای اولیه به صورت مناسبی عمل آوری شده باشد.
چرا از بتن آماده استفاده
میکنیم؟
بتن هنگامیکه بصورت مخلوطی تازه است،بدلیل داشتن خاصیت خمیری میتواند
درهرشکل مطلوبی ریخته شود.خواص بتن قابلیت سفارشی شدن را برای تقریبا هرنوع
کاربردوعملکردی در طیف گسترده ای از محیط های گوناگون دارند.بتن ماده ایست بسیار
اقتصادی ودرصورتیکه از مخلوطی مناسب ومرتبط با کاربرد موردنظر استفاده شود میتواند
کارایی خودرا تاسالها با کمترین نیاز به نگهداری حفظ کند.گستره ای از انواع گزینه
ها مانند رنگ ،بافت وجزییات معماری در دسترس اند تا کیفیت وزیبایی بتن افزایش
یابد.
چگونه بتن آماده سفارش دهیم؟
کلید چگونگی سفارش بتن آماده،مهیا نمودن
تمام جزییات واطلاعات اساسی ونیز هرچه ساده تر کردن الزامات وهرآنچه که وابسته به
عملیات است.تولید کننده بتن آماده چندین طرح اختلاط برای گستره ی متنوعی از
کاربردها دارد که میتواند با تصمیم گیری در مشخصات مخلوط مورد نیاز کمک
کند.
شماری از مشخصات اساسی که به هنگام سفارش دادن بتن باید در ذهن داشته باشیم
به صورت زیر میباشند:
اندازه ی درشت دانه:
مهمترین اطلاعات عبارتند از اندازه
ی بزرگترین دانه مورد نیاز که باید کوچکتر از باریکترین بعدی باشد که بتن درآن جاری
میشود.به طورمثال ضخامت مقطع فولاد تقویتی.برای بیشتر کاربردها ،اندازه ی بزرگترین
درشت دانه یا 75/0 اینچ ویا 1 اینچ (19 یا 25 میلیمتر)
میباشد.
اسلامپ:
اسلامپ بتن ،اندازه پایایی آن ،باید نشان داده شود.مخلوط
خیلی سفت دارای میزان اسلامپ پایین میباشد.دامنه ی معمول اسلامپ برای بیشتر
کاربردها بین 3 تا 5 اینچ(75 تا 100 میلیمتر)میباشد.
برای ساخت وسازهای با قالب
لغزنده بیشترین اسلامپ تا 2 اینچ(50 میلیمتر) مورد نیاز است.درحالیکه اسلامپ بالاتر
تا سقف 7 اینچ (175میلیمتر) به طور معمول برای دیوار حائل استفاده میشود.میزان
اختلاف مجاز برای اسلامپ حین تحویل بین 1 تا 5/1 اینچ (25 تا 38 میلیمتر)
میباشد.اضافه کردن آب در محل کار جهت افزودن اسلامپ در صورتیکه این میزان افزودن به
قدری زیاد نباشد که بتواند باعث جداشدن دانه ها شود ومقاومت ودوام را کاهش دهد مجاز
است.
هوای اضافه شده:
هوای اضافه شده به بتن باید هنگامی که بتن در معرض سیکل
یخبندان قرارمیگیردویا حتی در حین ساخت مورد استفاده قرارگیرد.در خیلی از مکانها
بتن هوادار گزینه ی معمول است.هنگامیکه بتن بدون هوا موردنیاز است باید کاملا در
زمان سفارش تولیدشود.میزان هوای هدف بستگی به ابعاد سنگدانه ی درشت بتن دارد وبازه
ی معمول آن بین 4 تا 6 درصد حجم بتن است.میزا ن اختلاف مجاز برای میزان هوای بتن
هنگام تحویل 5/1 درصد است.تولید کننده بتن مجاز است تا در محل کار چنانچه میزان
هوای بتن کمترازحدمورد نیاز باشد تعدیل سازی انجام بدهد.
حد کیفیت مورد
نیاز:
کیفیت بتن را خریدار با توجه به مشخصات آن وترکیباتش تعیین میکند.روش
متداول برای سفارش دادن بتن تعیین کردن الزامات اجرا میباشد که در حالت کلی همان
مقاومت بتن است.دیگرمشخصات اجرایی مانند نفوذپذیری،انقباض ویا دوام هنگامیکه نیاز
باشد تعیین میگردند.
سازنده باید نسبت به هوادیدگی احتمالی وشرایط بهره برداری
آگاه باشد.تولیدکننده ی بتن به بهترین نحو مجهز است تا نسبت اختلاط وکارایی بتن
برای انجام اجرایی مطلوب را مهیا کند.حدمقاومت معمولا توسط طراحی سازه معین میشود
تا بتواند درمقابل بارهای احتمالی حین ساخت ودرحالت بهره برداری ایستادگی کند.حداقل
میزان مقاومت در حدود 25مگاپاسکال تا 28 مگاپاسکال است که دوام بتن را تامین
میکند.مانند مقاومت در برابر آب،ساییدگی وسیکلهای یخ زدن ویخ گشایی.
از دیگر
گزینه ها سفارش دادن بتن براساس الزامات ارائه شده برای طرح است.خریدار حدود مقادیر
ونوع عناصر تشکیل دهنده ی مخلوط را مشخص میکند.در این حالت خریدار است که باید
تمامی مسوولیت ها را درقبال مقاومت بتن واجرا قبول کند.حدود تعیین شده حداقل
سیمان،بیشترین میزان نسبت آب به سیمان وحدود مقادیر پوزولانها ونیز مخلوط های
روباره ای را نشان دهد.این رهیافت هنگامی مورد استفاده قرار میگیرد که طرح اختلاط
مشخصی درگذشته بخوبی نتیجه داده باشد وبه خریدار اجازه نمیدهد تا مخلوطی اقتصادی
تر(ارزان تر) تهیه کند ویا تغییراتی در منابع مواد مصرفی ومشخصات آنها –به گونه ای
که در کارایی بتن تاثیر گذار باشد-بدهد.
تعیین الزامات اجرایی بدلیل آنکه ممکن
است با مقررات تعیینی ناسازگار باشد نتیجه بخش نیست.
مقادیر بتن:
بتن به صورت
حجمی فروخته میشود(متر مکعب ویا یارد مکعب).بتن هنگامیکه از تراک میکسر تخلیه میشود
در شرایطی تازه وسخت نشده است.آن حجم از بتن که تحویل داده میشود براساس چگالی بتن
ویا وزن واحد آن محاسبه میگردد.
یک یارد مکعب بتن وزنی معادل 4000پوند(2 تن).یک
متر مکعب آن (تقریبا 3/1 یارد مکعب) وزنی معادل 2400 کیلوگرم دارد.ظرفیت متعارف یک
تراک میکسر بین 8 تا 12 یارد مکعب است.(5 تا 9 مترمکعب.)
4 تا 10 درصد بیشتر از
میزان تخمین زده شده در طرح بتن سفارش دهید.این میزان اضافی برای پرتی بتن یا
تراوشات آن ،گودبرداری اضافی،پوشش قالبها،ازدست دادن هوای اضافه شده در زمان بتن
ریزی،نشست مخلوط خیس،مقداری که در تراک میکسر باقی میماند وتغییر در حجم بتن مصرف
میشود.حجم بتن سخت شده 1 تا 2 درصد کمتر از بتن تازه است.احتیاجات را حین بتن ریزی
مجددا ارزیابی کرده وهرگونه تغییری را با فروشنده بتن درمیان بگذارید.
مصرف بتن
باقی مانده تبعات اقتصادی ومحیطی را برای سازنده ی بتن آماده بهمراه دارد.تخمینی
مناسب وصحیح ازمیزان بتن موردنیاز قبل از سفارش دادن آن بزنید.از سفارش های کمتر از
4 یاردمکعب اجتناب کنید.
مواد افزودنی:
گزینه های متنوعی برای افزودنی ها نزد
تولیدکننده ی بتن آماده وجود دارد.مخلوط های شیمیایی میتوانند تسریع کننده ویا
کندگیر کننده ی شکل گیری مشخصات بتن برای رسیدن به مرحله اجرا واتمام کار در هوای
سرد وگرم میباشند.مخلوط های کاهنده ی آب برای افزایش اسلامپ بتن بدون اضافه کردن آب
به آن به کار میروند.فیبرهای مصنوعی پتانسیل ترک خوردگی های انقباضی خمیری بتن را
کاهش میدهند.
استفاده از رنگ وسنگدانه های مخصوص مشخصات ظاهری وزیبایی بتن را
افزایش میدهند.
زمانبندی تحویل:
به جهت آنکه بتوانید زمانبندی ساخت وساز را
انطباق بدهید،تحویل بتن رانیز زمانبندی نمایید.سازنده رااز آدرس صحیح،موقعیت وماهیت
بتن ریزی وزمان تخمینیتحویل آگاه نمایید.پیش از موعد تحویل با سازنده ی بتن آماده
تماس بگیرید.بتن محصولی فاسدشدنی است،بنابراین کارگران ساختمانی باید برای انجام
عملیات بتن ریزی هنگامیکه تراک میکسر میرسد آماده باشند.سازنده رااز هرگونه تغییر
درزمانبندی ویامتوقف شدن کار سریعا مطلع کنید.مطمئن شوید که تراک میکسر دسترسی صحیح
ومناسبی به محل بتن ریزی داشته باشد.ماشین حمل بتن وزنی بالغ بر 60000 پوند (27000
کیلوگرم) داشته وممکن است که قادر به حرکت روی خاک های سست وجداول مناطق مسکونی
وبیراهه ها نباشد.
مسوولیت ها:
مسوولیتهای شرکتهای مختلفی که در پروسه ی ساخت
وساز حضور دارند باید در جلسه ای قبل از شروع ساخت وساز مشخص شود،مخصوصا در پروژه
های بزرگ.این وظایف باید مستندسازی شده وبه تمامی افراد جهت ارجاع حین کار تقدیم
شود.برخی از موارد مورد بحث عبارتند از:
• سازنده ی بتن مسوول کنترل اسلامپ
بتن،برای مدت زمان 30 دقیقه بعد از زمان درخواست شده برای بتن ریزی یا زمانیکه تراک
میکسر به محل بتن ریزی میرسد-هرکدام که دیرترانجام میگیرد-به همان شکل مشخص شده
درطراحی ها میباشد.
• سازنده بتن لازم است تا بتن راطبق اسلامپ ومیزان هوای
خواستهشده وباتوجه به میزان اختلاف مجازی که قبلا به آن اشاره شد تحویل دهد.میزان
خطای مجاز درمحل تخلیه توسط واحد حمل ونقل اندازه گیری میشود.
• هنگامیکه
دستورالعمل های بتن ریزی بتواند تغییری در مشخصات بتن تازه ایجاد کند،وظیفه ی
خریداراست تا سازنده را از تغییرات ایجاد شده در مخلوط آگاه کند تا سازنده بتواند
این تاثیرات را تطبیق دهد.به عنوان یک مثال میتوان به پمپ کردن بتن در محل اشاره
کرد.
• هنگامیکه درکاری بیش ازیک نوع مخلوط بتنی استفاده میشود،وظیفه ی خریدار
است تا مخلوط تحویلی را بازرسی کرده وبه محل صحیح بتن ریزی ببرد.
• خریدار باید
برگه ی مرتبط با تحویل بتن را مطالعه وامضا کند وهرگونه پیشامدی را برروی برگه
مستند نماید.
• هنگامیکه هرگونه اصلاح مواد ویا افزودنیهایی در محل کارگاه به
مخلوط انجام میگردد،سازنده ی بتن مسوولیتی در قبال کیفیت بتن ندارد.تغییرات شامل
اضافه نمودن آب ،مخلوط ها،فیبرها ویا محصولاتی خاص ویا توقف بیش از اندازه ی تراک
میکسر قبل از تخلیه میباشد.
• زمانیکه آزمایش های مقاومت برای پذیرش بتن انجام
میگیرند،نمونه ها باید در محل تخلیه توسط واحد حمل ونقل گرفته شوند.خریدار ویا
نماینده ی وی باید اطمینان دهند که امکانات مناسب جهت انجام آزمایش روی نمونه های
آزمایشی در محل کارگاه در دسترسند واستانداردهای موجود رعایت میشوند برای عمل آوری
ثانویه وآزمایش.کارمندان مجاز باید آزمایش راهدایت کنند.گزارش آزمایش باید در مدت
زمانی معین بدست سازنده برسد تا مطمئن شود که نقایص برطرف شده اند.